Van alle groene transities is de omslag van dierlijke naar plantaardige eiwitten het meest beladen. Anders dan bijvoorbeeld energie raakt eten aan cultuur, traditie, smaak, status, gender en ethiek. Mede daarom heeft de eiwittransitie de cultureel-maatschappelijke wind tegen. Vlees blijft alom vertegenwoordigd in ons straatbeeld en onze eetcultuur. De bitterbal is symbool komen te staan voor wéér een traditie die dreigt te worden afgepakt door de ‘havermelkelite’. Havermelk zelf is na een succesvolle lobby inmiddels een verboden term (het heet nu haverdrink), net als de vegaschnitzel binnenkort. De vegetariër dreigt een stropop te worden van een anti-woke cultuuroorlog die mannelijkheid en tradities propageert. Hoe komen we dan toch los van onze veeverslaving? In samenwerking met klimaatinstituut SEVEN brengen we de belangrijke systemische obstakels en kansen voor de eiwittransitie in beeld.
Over de sprekers
Willem Boterman is affiliated researcher bij SEVEN, het nieuwe klimaatinstituut van de UvA. Als universitair docent stadsgeografie onderzoekt hij stedelijke ongelijkheid, consumptie en leefstijlen. Hij bestudeert hoe sociale en ruimtelijke verschillen invloed hebben op onze voedselkeuzes. Hij identificeert de verschillende vormen van weerstand tegen de eiwittransitie. Waarom ligt dit zó gevoelig?
Isabel Boerdam is onder meer oprichter van De Hippe Vegetariër en een bekende stem in de plantaardige voedselbeweging. Ze was 8 jaar geleden de initiatiefnemer van de Week zonder Vlees. Een campagne die miljoenen mensen bereikte maar toch gooide ze dit jaar het roer om. Vanavond vertelt ze over deze strategische keuze die leidde tot de Wissel ‘ns Wat campagne.
Lotte de Lint is onderzoeker aan Wageningen University & Research en richt zich op consumentengedrag en duurzame voedselsystemen. Haar werk onderzoekt hoe mensen keuzes maken rond eiwitten en welke factoren de overstap naar plantaardige alternatieven stimuleren. Met de UvA deed ze spraakmakend onderzoek naar al dan niet plantaardige voedselkeuzes tijdens SAIL Amsterdam.
Wouter Waayer is een uitgesproken stem in het debat over ons voedselsysteem. Als zoon van een kalverhouder groeide hij op tussen de dieren, maar later koos hij bewust voor een volledig plantaardige levensstijl. Vanuit deze unieke achtergrond deelt hij via sociale media en publieke optredens zijn verhaal en zet hij zich in voor meer bewustwording rondom dierenwelzijn, duurzaamheid en de impact van de bio-industrie. Hij positioneert zich nadrukkelijk niet tégen boeren, maar juist voor een ander voedselsysteem waarin ruimte is voor boeren en dieren.
Anna Strolenberg is Europarlementariër namens Volt en houdt zich in Brussel bezig met landbouw, voedselbeleid en de eiwittransitie. Ze mengt zich actief in het debat over de toekomst van ons voedselsysteem, maar waarschuwt ook voor politieke afleiding: zo noemde ze de discussie over termen als ‘vegaburger’ een symbooldiscussie die afleidt van waar het echt over moet gaan, een eerlijke positie voor boeren en een duurzame voedseltransitie.
SEVEN is het interdisciplinaire klimaatinstituut van de Universiteit van Amsterdam. We ontwikkelen kennis en interventies omtrent systemische belemmeringen voor eerlijke en effectieve mitigatie van klimaatverandering en de noodzakelijke aanpassingen daaraan. Klik om meer te lezen.
Nederlanders eten meer vlees dan goed is voor hun gezondheid en voor het klimaat, en de consumptie neemt maar langzaam af. ‘Eet gewoon wat minder vlees’ werkt dus niet voldoende. NRC vroeg zich af: is het mogelijk om een gehaktbal te maken die net zo lekker is, maar voor 60 procent uit plantaardige ingrediënten bestaat?
The American Heart Association’s new nutrition guidance, released on Tuesday, emphasizes a dietary pattern rich in vegetables, fruits and whole grains, prioritizing plant-based protein over meat. Donald Trump earlier this year announced a new slate of dietary guidelines that recommended Americans eat more protein from both animal and plant sources, and encouraged the consumption of full-fat dairy.
Het Europees Parlement wil geen producten meer zien met namen zoals vegetarische worst, vegaburger en plantaardige schnitzel. Dat zou verwarrend zijn. De zogenoemde vleesvervangers die we tegenwoordig bijvoorbeeld tegenkomen in de supermarkt zouden dan anders moeten gaan heten.
