Wat als de rechtbank niet ver weg in een statige, marmeren zaal is, maar gewoon bij jou om de hoek? In de wijk Venserpolder, Amsterdam-Zuidoost, nemen rechters plaats in een levendig buurthuis. Hier behandelen zij zaken als schulden en schoolverzuim, maar ook kleine strafzaken. Buurtbewoners en hulpinstanties worden actief betrokken in de zoektocht naar duurzame oplossingen voor juridische problemen. Vanavond gaan we aan de hand van fragmenten uit deze documentaire in gesprek over waartoe de rechtspraak dient, hoe het is georganiseerd en hoe initiatieven als deze de rechtstaat kunnen verbeteren.
Meer over deze documentaire
In De buurtrechter zien wij hoe rechters zaken behandelen in een levendig buurthuis, waar kinderen gratis chocomel mogen tappen uit de koffieautomaat, bewoners binnenlopen voor een praatje en de rechtsstaat ineens heel dichtbij voelt. Geen anonieme dossiers of afstandelijke zittingen, maar betrokken gesprekken waarin verdachte en rechter met elkaar aan tafel zitten. De buurtrechter toont hoe een rechter ook luisteraar, verbinder en mens kan zijn – met oog voor context, verleden en toekomst. En hoe informeel de setting ook is, de rechtspraak is dat allerminst: het zijn échte rechters, in toga, met bindende uitspraken die net zo rechtsgeldig zijn als in de rechtbank.
Meer over de sprekers
Anneloor van Heemstra is regisseur en documentairemaker over uiteenlopende maatschappelijke onderwerpen, voor jong en oud. Sinds een aantal jaar verdiept ze zich in de wijkrechtspraak. In 2025 verschenen hierover twee van haar documentaires: Vergeven of Vergelden en De Buurtrechter.
Mirjam van der Kaay is wijkrechter en kantonrechter bij de Rechtbank Amsterdam. In Venserpolder (Amsterdam) behandelt zij als vaste buurtrechter kleine strafzaken en schulden- en incassozaken.
Niels Visbeen is werkzaam bij de Gemeente Amsterdam als jongerenadviseur. Hij neemt deel aan zittingen van schulden- en incassozaken bij de buurtrechter in Venserpolder.
Jeroen Steenbrink is plaatsvervangend hoofdofficier van justitie Amsterdam en landelijk portefeuillehouder wijkrechtspraak. Ook is hij voorzitter van het opgaveteam Veiligheid en zit in het bestuur van de alliantie van het Nationaal Programma Samen Nieuw-West.
Jeroen van de Werken is Manager Debiteuren Beheer bij zorgverzekeraar Achmea. Deze zorgverzekeraar is betrokken bij de schulden- en incassozaken om zo passende afspraken te maken die haalbaar zijn voor de klant.