De stem van ex-moslims laten horen

Fatima El Mourabit, voorzitter van het Platform Nieuwe Vrijdenkers van het Humanistisch Verbond, over afstand doen van de islam.
Reageer

Fatima El Mourabit vertelde in 2006 aan haar ouders dat ze definitief afstand had gedaan van de islam. Hierna ging ze door een moeilijk proces waarbij ze haar ouders geen verdriet wilde doen, maar wel zichzelf wilde zijn. Toen ze jaren later jongeren ontmoette die nog steeds tegen dezelfde tweestrijd aanliepen wist ze dat ze iets voor deze groep wilde betekenen.

Fatima, kan je wat meer vertellen over jezelf? Wie ben je en wat doe je?
“Ik ben vakbondsvrouw bij de FNV werkzaam in de functie Organizer. Daarnaast ben ik bezig als vrijwillige voorzitter van het Platform Nieuwe Vrijdenkers, dat heeft te maken met mijn persoonlijke verhaal. Afstand doen van de islam was voor mij een lang proces waarbij ik twijfelde over de religie die ik van huis uit had meegekregen. In 2006 heb ik met mijn ouders gedeeld dat ik atheïst ben. Ik heb toen twee jaar geen contact met mijn ouders gehad. Gelukkig was mijn moeder heel standvastig om wel in contact te blijven. In 2015 zijn we nogmaals het gesprek met elkaar aangegaan. Mijn moeder had altijd nog hoop dat ik weer moslima zou worden en ik, op mijn beurt, had nog hoop dat ze eraan zou wennen dat ik atheïst ben. Ik heb haar in dat gesprek geconfronteerd met het feit dat ik atheïst ben en niet ga veranderen. Ik vertelde haar dat ik het heel fijn zou vinden als zij zich niet meer voor mij zou schamen en zich niet meer bezig zou houden met wat andere mensen over mij denken. Zij legde mij toen uit dat het er niet om gaat wat andere mensen over mij denken, maar dat ze bang is dat als ze straks dood is, ze mij dan niet tegenkomt in het paradijs. Dat was waar ze zich zorgen over maakte. Ze heeft niet geaccepteerd dat ik atheïst ben, maar ze probeert wel op haar manier daarmee om te gaan. Dat heeft mij gemaakt tot wie ik nu ben. Het heeft mij ook ontwaakt en een gedrevenheid in mij opgewekt om me in te zetten voor de groep jongeren die ook hiermee worstelen.”

Je bent voorzitter van het Platform Nieuwe Vrijdenkers. Wat is het doel van het platform en hoe is het ontstaan?
“Platform Nieuwe Vrijdenkers is een platform binnen het Humanistisch Verbond. Het Humanistisch Verbond wilde kijken hoe ze de groep mensen kunnen helpen die uit de islam zijn gestapt of mogelijk willen stappen. Zij hebben toen een groep uitgenodigd om te vragen wat voor een ondersteuning zij nodig hebben en hoe het Humanistisch Verbond dit kan faciliteren. Ik ben gevraagd door de achterban om deze groep te vertegenwoordigen. Het idee van een gesloten Facebookpagina is met dit platform ontstaan. Om in deze groep te komen moet je aan bepaalde eisen voldoen, op deze manier kunnen we de veiligheid van de mensen die in deze groep zitten garanderen. Daarnaast is er een boek uitgebracht met 12 verschillende verhalen, zodat de buitenwereld een kijkje kan nemen in het leven van verschillende soorten mensen die uit de islam zijn gestapt. Ook hebben we als platform workshops en een maandelijkse informele borrel zodat gelijkgestemden elkaar kunnen ontmoeten. Wij zijn niet een groep die willen dat mensen uit de islam stappen, wij zijn een groep die laat zien dat er nog veel meer mensen zijn met verschillende etnische achtergronden die hetzelfde zijn en tegen hetzelfde aanlopen.”

Zie jij een verandering in de acceptatie van afvallige moslims binnen de moslimgemeenschap?
“Ik zie dat er een verschil is in hoe er vanuit de moslimgemeenschap wordt omgegaan met mensen die afstand doen van de islam. In mijn persoonlijke situatie heb ik gezien dat mijn moeder ervoor heeft gekozen mij in haar leven te houden, ondanks dat zij praktiserend moslima is. Het verschil is dat er tegenwoordig niet per se wordt gekozen voor verstoting of contactverbreking, er wordt vaker gekozen voor het gesprek aangaan. In de media wordt deze verandering vertoont. De media laat vaak één kant van het verhaal zien, waarbij vooral de heftige en beangstigende verhalen worden verteld. Ik merk dat er ook behoefte is aan positieve verhalen, maar daar lijkt in de media geen ruimte voor te zijn.”

Hoe probeer jij de wereld te veranderen?
“Ik kan de wereld helaas niet veranderen. Maar wat wij als groep wel proberen is om op zoek te gaan naar mogelijkheden om onze stem te laten horen. Wij willen niet alleen het slachtofferverhaal laten horen, maar ook laten zien dat dit krachtige en onafhankelijke mensen zijn die uit liefde voor familie ‘in de kast’ blijven. Deze mensen willen wij een plek bieden. Voor de een is het genoeg om onder gelijkgestemden te komen en de ander heeft meer hulp nodig, bijvoorbeeld psychische hulp.”

Over het programma: islam in Europa; ruimte voor vrijdenkers. Wat verwacht jij van dit programma en wat hoop jij te kunnen toevoegen als spreker?
“Ik denk dat het belangrijk is dat er niet alleen over ex-moslims wordt gesproken, maar dat wij onze stem laten horen. De afgelopen jaren zie je dat er veel over ons is gesproken door mensen die geen ervaringsdeskundigen zijn. Er is niet één ex-moslim, er zijn verschillende soorten ex-moslims en individuen. Zoals je ook verschillende christenen en atheïsten hebt. Vanuit mijn achterban wil ik het deze avond hebben over de individuen die zelf hebben gekozen om uit de islam te stappen. Ik verwacht van deze avond dat ik de stem kan laten horen van mijn achterban die zich niet op de voorgrond wil laten zien.”

Donderdag 24 oktober is Fatima El Mourabit één van de sprekers bij het programma ‘Islam in Europa; ruimte voor vrijdenkers’. Reserveer hier je plek!